Nghị định 46 về quản lý an toàn thực phẩm (ATTP) vừa có hiệu lực đã khiến nhiều doanh nghiệp nhập khẩu rơi vào thế bị động:
⛔ Không thời gian chuyển tiếp
🚢 Hàng ùn ứ tại cảng
💸 Chi phí logistics, tài chính tăng từng ngày
💬 Doanh nghiệp nói gì?
Theo bà Vũ Kim Hạnh - Chủ tịch Hiệp hội DN Hàng Việt Nam Chất lượng cao, một trong những “điểm nghẽn” lớn nhất của Nghị định 46 là điều kiện ATTP quá rườm rà và thiếu thực tế.
📌 Những bất cập nổi bật:
- DN vẫn phải xin giấy chứng nhận đủ điều kiện ATTP trong nước, dù đã có chứng nhận quốc tế
- Hồ sơ phức tạp → tốn chi phí - mất thời gian - chậm lưu thông hàng hóa
- Phiếu kiểm nghiệm ATTP phải theo mẫu riêng của Việt Nam, khiến nhiều phòng kiểm nghiệm quốc tế hợp pháp… không được chấp nhận
👉 Trong khi đó, các tiêu chuẩn như ISO, HACCP, BRC… lại chính là “giấy thông hành” giúp hàng Việt xuất khẩu vào các thị trường khó tính.
❓ “Hàng Việt ra thế giới được công nhận tiêu chuẩn quốc tế, nhưng hàng từ đối tác cũng đạt chuẩn đó lại gặp khó khi vào Việt Nam - điều này cần được nhìn lại”, bà Hạnh thẳng thắn.
🏙️ TP.HCM xin ‘chưa áp dụng’ để cứu hàng tại cảng
Trước nguy cơ hàng hóa hư hỏng, DN thiệt hại nặng, Sở ATTP TP.HCM đã:
👉 Báo cáo UBND TP
👉 Thống nhất tạm thời chưa áp dụng Nghị định 46
👉 DN nhập khẩu được làm thủ tục theo Nghị định 15 như trước
💬 Bà Phạm Khánh Phong Lan - Giám đốc Sở ATTP TP.HCM: “Đây là giải pháp tình thế. Nếu chờ hướng dẫn Trung ương, có thể qua hết Tết, hàng hư hỏng hết.”
⏳ Kiến nghị lùi thời gian áp dụng
Sở ATTP TP.HCM đề xuất:
- Lùi áp dụng Nghị định 46 ít nhất 45 ngày
- Giúp DN có thời gian chuẩn bị hồ sơ, điều chỉnh quy trình
- “Đơn giản, đúng luật và ít xáo trộn nhất”
⚖️ Siết chưa đúng chỗ?
Một điểm gây tranh cãi khác:
- Nghị định 46 có xu hướng siết mạnh nhóm thực phẩm tự công bố (sản phẩm thông thường)
- Trong khi các nhóm dễ vi phạm ATTP như:
👉 Thực phẩm chức năng
👉 Thực phẩm bảo vệ sức khỏe
👉 Sữa
… lại chưa được kiểm soát chặt hơn
💬 “Quản lý ATTP không phải là làm thủ tục khó hơn. Làm vậy chỉ dễ phát sinh tiêu cực. Quan trọng là hậu kiểm nghiêm túc và hiệu quả”, bà Lan nhấn mạnh.
🚦 Hải quan cũng đang chờ chỉ đạo
Đại diện Chi cục Hải quan Khu vực 2 cho biết:
- Vướng mắc chủ yếu nằm ở khâu kiểm tra ATTP
- Thuộc trách nhiệm của 3 bộ chuyên ngành
- Hải quan đang chờ hướng dẫn để tránh đứt gãy chuỗi cung ứng
👉 Tóm lại, Nghị định 46 đang bị DN đánh giá là “đánh đố”, thiếu độ trễ, cần sớm điều chỉnh để:
✔️ Giảm chi phí tuân thủ
✔️ Tránh ách tắc hàng hóa
✔️ Hài hòa với thông lệ quốc tế
